ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΤΕΕ/ΤΚΜ
ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΞΩΤΕΡΙΚΗ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ

Απολύτως απαραίτητο θεωρεί το ΤΕΕ/ΤΚΜ τον
ολοκληρωμένο σχεδιασμό του έργου της εξω-
τερικής περιφερειακής Θεσσαλονίκης, καθώς
η νέα οδός τροποποιεί ιδιαίτερα τις χρήσεις γης
στη ζώνη χάραξής της, ενώ συνδέεται άμεσα με
άλλα συγγενή ή γειτονικά project και διέρχεται
από το Σέιχ Σου.
Όπως υπογραμμίζεται σε επιστολή του ΤΕΕ/ΤΚΜ
προς τον υπουργό ΠΕΧΩΔΕ, απαραίτητος όρος
είναι «η εξασφάλιση πόρων για την κατασκευή
του συνόλου των έργων, καθώς και των συνδε-
τήριων και συγγενών έργων στην ανατολική Θεσ-
σαλονίκη».
Στην επιστολή προτείνεται ακόμη ο συνδυασμός
της οδού α)με έργα εναλλακτικών συγκοινωνιακών
μέσων και σταθερής τροχιάς στην ανατολική Θεσ-
σαλονίκη και β)με χωροταξικές ρυθμίσεις, που θα
αποκλείουν τη γραμμική ανάπτυξη δραστηριοτή-
των δευτερογενούς και τριτογενούς τομέα.
Το έργο απαιτεί επίσης πολύπλευρη συνεργασία:
με κοινωνικούς φορείς, ΟΡΘΕ, περιφερειακές
υπηρεσίες, εμπλεκόμενους δήμους, ΟΣΕ, Αττικό
Μετρό ΑΕ και ΣΑΣΘ. Επίσης, η υποχρεωτική δι-
έλευση της όδευσης από το Σέιχ Σου πρέπει να
γίνει με όρους μεγίστης περιβαλλοντικής προ-
στασίας.

Σε ό,τι αφορά εξάλλου την ενδεχόμενη επιβο-
λή διοδίων μετά την ολοκλήρωση του έργου, το
ΤΕΕ/ΤΚΜ επισημαίνει ότι κάτι τέτοιο δεν πρέπει
σε καμία περίπτωση να συσχετιστεί με τον τρόπο
χρηματοδότησης της κατασκευής του.
Εξάλλου, το ΤΕΕ/ΤΚΜ εκφράζει σοβαρές επιφυ-
λάξεις για την ανάθεση του έργου με σύμβαση
παραχώρησης-εκμετάλλευσης. Το πλήρες κεί-
μενο της επιστολής ακολουθεί:
«Το κυκλοφοριακό πρόβλημα του πολεοδομικού
συγκροτήματος της Θεσσαλονίκης αποτελεί για την
πλειοψηφία των συμπολιτών μας το μεγαλύτερο
ίσως πρόβλημα λειτουργίας της πόλης, με άμεσες
αρνητικές συνέπειες στην ανάπτυξη της ευρύτερης
περιοχής, την περιβαλλοντική της υποβάθμιση και
την ποιότητα ζωής των κατοίκων της.
Η παράκαμψη της κυκλοφορίας από το ιστορι-
κό κέντρο της πόλης, τόσο από την πλευρά του
Σέιχ-Σου, όσο και από την πλευρά της θάλασσας,
έχει υποστηριχθεί από το ΤΕΕ/ΤΚΜ διαχρονικά,
καταρχήν με την κατασκευή της Εσωτερικής-Ανα-
τολικής Περιφερειακής τη δεκαετία του 80, της
α΄φάσης της εξωτερικής περιφερειακής και των
ανισόπεδων κόμβων της ανατολικής περιφερει-
ακής στη συνέχεια, της υποθαλάσσιας αρτηρίας
(εκφράζοντας βέβαια σοβαρές επιφυλάξεις στο
τεχνικό και χρηματοδοτικό σκέλος του έργου) και
της ολοκλήρωσης της εξωτερικής περιφερεια-
κής σήμερα.
Είναι όμως γεγονός, ότι οι παρεμβάσεις για τη
κατασκευή υποδομών στη χώρα μας, έχουν συ-
χνά αποσπασματικό-πυροσβεστικό χαρακτήρα
και δεν εντάσσονται σε ένα συνολικό σχεδιασμό
έγκαιρης, ισόρροπης και ταυτόχρονης ανάπτυξης
των απαιτούμενων υποδομών για την εξυπηρέ-
τηση των δημόσιων και ιδιωτικών μέσων συνδυ-
ασμένης μεταφοράς αγαθών και ανθρώπων. Ο
αποκλειστικός σχεδόν προσανατολισμός στην
κατασκευή οδικών έργων, για την εξυπηρέτηση
κατά βάση των ΙΧ αυτοκινήτων, είναι αντίθετος
με τις αρχές της συγκοινωνιακής τεχνικής, για
λόγους οικονομικούς, αναπτυξιακούς και περι-
βαλλοντικούς, καθώς ανακυκλώνει τα αδιέξοδα
με μεγαλύτερη μάλιστα ένταση. Το παράδειγμα
της Αττικής Οδού είναι χαρακτηριστικό, καθώς
πέντε μόλις χρόνια μετά την κατασκευή της, εμ-
φανίζει προβλήματα κορεσμού της κυκλοφορίας
και σχεδιάζονται ήδη, όπως ανακοινώθηκε πρό-
σφατα, συμπληρωματικά έργα.
Σε κάθε περίπτωση βέβαια, λαμβάνοντας υπόψη
τον αναπτυξιακό ρόλο που διαδραματίζει ήδη η
Θεσ/νίκη στη Νότιο Βαλκανική, τα νέα πληθυ-
σμιακά στοιχεία της ευρύτερης περιοχής και τους
ρυθμούς αύξησης της κυκλοφορίας των νέων
οχημάτων, η ολοκλήρωση της Εξωτερικής Πε-
ριφερειακής είναι επιβεβλημένη, καθώς είναι
αδύνατη η παραλαβή του κυκλοφοριακού φόρτου
του υφισταμένου τμήματός της μετά τον κόμβο Κ5
και της Εσωτερικής περιφερειακής, από την Ανα-
τολική περιφερειακή.

Το ΤΕΕ/ΤΚΜ εκφράζει την ικανοποίησή του για
την προώθηση των διαδικασιών χρηματοδότη-
σης, την εκπόνηση των αναγκαίων μελετών και
την κατασκευή του έργου στη συνέχεια. Μετά την
ολοκλήρωση των προκαταρκτικών μελετών και
στη συνέχεια κατά τη φάση ολοκλήρωσης της
οριστικής μελέτης, ζήτησε ενημέρωση από την
ΕΓΝΑΤΙΑ ΟΔΟΣ Α.Ε. η οποία ανταποκρίθηκε στο
αίτημά του και σε συνεργασία με τους Μελετητές
ενημέρωσαν τα μέλη της Διοικούσας Επιτροπής
και τα μέλη της Μόνιμης Επιτροπής Έργων Υπο-
δομής. Κατά τη διάρκεια των συναντήσεων έγινε
παρουσίαση των χαράξεων του έργου, των τεχνι-
κών χαρακτηριστικών καθώς και των τεχνικοοι-
κονομικών στοιχείων του έργου σε εκείνο το στά-
διο μελετών. Παρά την προφορική u948 δέσμευση των
εκπροσώπων της ΕΟ ΑΕ η μη ευχερής χορήγηση
στοιχείων της οριστικής μελέτης και των εναλλα-
κτικών χαράξεων, δυσχεραίνει το ΤΕΕ/ΤΚΜ ώστε
να καταλήξει σε πιο τεκμηριωμένη αξιολόγηση
και άποψη.

Πρόκειται για αυτοκινητόδρομο με τρεις λωρί-
δες κυκλοφορίας ανά κατεύθυνση και ΛΕΑ, που
εκτείνεται από τη ΕΓΝΑΤΙΑ ΟΔΟ (βορείως του
κόμβου Κ4 (ΤΙΤΑΝ)) μέχρι τον Α/Κ Σχολαρίου επί
της εθνικής οδού Θεσσαλονίκης - Ν. Μουδα-
νιών. Στο επίπεδο της αναγνωριστικής μελέτης
προβλεπόταν να κατασκευασθούν 20 σήραγγες
συνολικού μήκους 21χλμ. μονού κλάδου καθώς
και 13 γέφυρες συνολικού μήκους 4χλμ. μονού
κλάδου, με εκτιμώμενο κατασκευαστικό κόστος
700 εκ.€., το οποίο σύμφωνα με τα προφορικά
στοιχεία εκτιμάται κατά τη φάση της οριστικής
μελέτης ότι υπερβαίνει το 1 δισεκατομμύριο €.
Για το επίπεδο της προμελέτης δε διατέθηκαν
προμετρητικά στοιχεία στη ΜΕ Έργων Υποδομής
του ΤΕΕ/ΤΚΜ.
Κατά τη διάρκεια των συναντήσεων κατατέθη-
καν προβληματισμοί και προτάσεις εκ μέρους
του ΤΕΕ/ΤΚΜ. Η αρχική παρατήρηση που κατα-
τέθηκε εκ μέρους του ΤΕΕ/ΤΚΜ είναι η ανάγκη
ολοκληρωμένου σχεδιασμού του έργου, εφόσον
διαπιστώθηκε ότι το έργο συσχετίζεται με άλλα
συγγενή και γειτονικά έργα, τα οποία υπηρεσίες
του ΥΠΕΧΩΔΕ ή της ΠΚΜ έχουν σχεδιάσει και
προγραμματίζουν, ενώ παράλληλα τροποποιεί
ιδιαίτερα τις χρήσεις γης στη ζώνη χάραξής του.
Με βάση τα δημοσιευμένα στοιχεία του έργου
και τις προφορικές πληροφορίες και επειδή ανα-
κοινώθηκε η κατάθεση της ΜΠΕ του έργου στην
ΕΥΠΕ ΠΕΧΩΔΕ, κρίνεται σκόπιμη η δημόσια πα-
ρέμβαση του ΤΕΕ/ΤΚΜ και παρατίθενται στη συ-
νέχεια οι προτάσεις του για το έργο :
-Είναι έργο άκρως απαραίτητο για τη Θεσσαλο-
νίκη στις σημερινές ασφυκτικές κυκλοφοριακές
συνθήκες. Θα συμβάλλει σημαντικά στην απο-
συμφόρηση του αστικού ιστού και της Ανατολικής
Περιφερειακής, με την ολοκλήρωση του ημιτε-
λούς σήμερα εξωτερικού δακτυλίου της πόλης.
-Το έργο είναι μεσοπρόθεσμο, με την προϋπόθε-
ση ότι αν μελετηθεί έγκαιρα και συντελεστούν με
ταχείς ρυθμούς οι απαιτούμενες απαλλοτριώσεις
και εξασφαλιστεί η χρηματοδότηση θα εκτελε-
σθεί στο πλαίσιο του ΕΣΠΑ 2007-2013. Απαραί-
τητος όρος είναι η εξασφάλιση πόρων για την
κατασκευή του συνόλου των έργων καθώς και των
συνδετήριων και συγγενών οδικών έργων στην
Ανατολική Θεσσαλονίκη. u904 Ένα μη πλήρες έργο
είναι πιθανό να δημιουργήσει περισσότερα προ-
βλήματα απ' όσα επιδιώκει να αντιμετωπίσει.
-Έχει αναπτυξιακό χαρακτήρα για την ευρύτερη
περιοχή της Κεντρικής Μακεδονίας και ιδιαίτερα
για τις νοτιανατολικές περιοχές Θεσσαλονίκης και
τη Χαλκιδική.
-Το έργο πρέπει να συνδυαστεί με έργα εναλλακτι-
κών συγκοινωνιακών μέσων και σταθερής τροχι-
άς στην Ανατολική Θεσσαλονίκη και με χωροτα-
ξικές ρυθμίσεις που θα αποκλείουν τη γραμμική
ανάπτυξη δραστηριοτήτων του δευτερογενούς και
του τριτογενούς τομέα. Ιδιαίτερα τα θέματα της
σύνδεσης του μετρό με το αεροδρόμιο και την
ανατολική περιαστική ζώνη και του προαστιακού
σιδηρόδρομου με την ακτή του Θερμαϊκού μέχρι
και τα Μουδανιά καθίστανται άμεσης προτεραι-
ότητας. Οι ρυθμίσεις προστασίας του χώρου και
των χρήσεων γης πρέπει να συμπεριληφθούν πριν
από την κατασκευή του έργου στο νέο Ρυθμιστικό
Σχέδιο Θεσσαλονίκης και στα ΓΠΣ των ΟΤΑ της
περιοχής.
-Αποτελεί θετικό γεγονός η ανάθεση της επίβλε-ΤΕΥΧΟΣ
ψης των εκπονούμενων μελετών στην ΕΓΝΑΤΙΑ
ΟΔΟΣ Α.Ε., τα στελέχη της οποίας γνωρίζουν τις
τοπικές συνθήκες και ιδιαιτερότητες και δίνει τη
δυνατότητα καλύτερης συνεργασίας της επιβλέ-
πουσας Υπηρεσίας και των τοπικών φορέων.
-Για την επιτυχή ολοκλήρωσή του απαιτείται συ-
νεργασία με τους κοινωνικούς φορείς, τον Οργα-
νισμό Θεσσαλονίκης, τις Περιφερειακές Υπηρεσί-
ες και ιδιαίτερα με τους Δήμους που θα επηρε-
ασθούν από τη διέλευση της οδού. Η συνεργασία
θα εξασφαλίσει συναίνεση και ταυτόχρονα θα
επιλύσει προβλήματα που σίγουρα θα ανακύψουν
από διαφορετικές προσεγγίσεις και θα αποφευ-
χθούν ανακολουθίες, παλινδρομήσεις και καθυ-
στερήσεις στη φάση της κατασκευής του έργου.
Μέχρι στιγμής η ΕΓΝΑΤΙΑ ΟΔΟΣ και το αρμόδιο
Υπουργείο δεν έχουν αξιοποιήσει επαρκώς το
μέσο της διαβούλευσης με τους ΟΤΑ και τους φο-
ρείς της περιοχής του έργου και για το λόγο αυτό
διαπιστώνονται σημαντικές αντιδράσεις.
-Ο ολοκληρωμένος σχεδιασμός του έργου, που
θα επηρεάσει τις μετακινήσεις σ' όλη την Ανατο-
λική περιοχή του Νομού, επιβάλλει τη συνεργασία
με τον ΟΣΕ, την ΑΤΤΙΚΟ ΜΕΤΡΟ και το ΣΑΣΘ, που
μελετούν την ανάπτυξη των μέσων μαζικής μετα-
φοράς σε σταθερή τροχιά (Προαστιακός, Μετρό
Θεσσαλονίκης), ώστε να ενσωματωθούν κατά την
κατασκευή της Εξωτερικής Περιφερειακής, τμή-
ματα των αντίστοιχων έργων.
-Απαιτείται ακόμη ο συντονισμός της ΕΓΝΑΤΙΑ
ΟΔΟΣ Α.Ε., της Διεύθυνσης Μελετών Έργων Οδο-
ποιίας του ΥΠΕΧΩΔΕ, καθώς και της Διεύθυνσης
Δημοσίων Έργων της ΠΚΜ, προκειμένου το υφι-
στάμενο οδικό δίκτυο ανατολικά της Θεσσαλονί-
κης, που περιλαμβάνει και τις αναπτυσσόμενες
περιοχές των Δήμων Μίκρας, Θερμαϊκού και Επα-
νομής, οι μελετώμενοι οδικοί άξονες Κ11-Θέρμη-
Γαλάτιστα και Τρίλοφος-Μηχανιώνα, μαζί με την
Εξωτερική Περιφερειακή Οδό και τη μελλοντική
σύνδεσή της με την Εγνατία Οδό, που θα φτάνει
μέχρι το αεροδρόμιο ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ, να λειτουρ-
γήσουν συμπληρωματικά και ολοκληρωμένα με
παράλληλη κατασκευή και εξασφάλιση χρηματο-
δότησης, Ενστάσεις από την πλευρά του ΤΕΕ/ΤΚΜ
διατυπώθηκαν για την πιθανή μεσόγεια χάραξη
στην παραγωγική κοιλάδα του Ανθεμούντα στα
όρια του Δήμου Βασιλικών προς την κατεύθυνση
του βόρειου τμήματος του Νομού Χαλκιδικής,
όπως εμφανίζεται σε σχέδιο της αναγνωριστικής
μελέτης, λαμβάνοντας υπόψη και το κόστος απαλ-
λοτριώσεων. Επισημαίνεται ότι οι καθυστερήσεις
στα χρονοδιαγράμματα εκπόνησης της μελέτης
του οδικού άξονα Κ11-Θέρμη-Γαλάτιστα και η
λήξη της περιόδου δέσμευσης της ζώνης διέ-
λευσης της οδού, θα δημιουργήσουν προβλήματα
στην υλοποίηση του έργου. Λαμβάνοντας υπ' όψη
και την πάροδο 8 ετών από την περιβαλλοντική
αδειοδότηση του άξονα Κ11-Γαλάτιστα θεωρείται
σκόπιμο να αντιμετωπιστούν εκ νέου και συνολικά
τα χαρακτηριστικά των δύο αυτών οδικών έργων,
με επαναχάραξη και αξιοποίηση της σύγχρονης
τεχνογνωσίας και στόχο την προστασία των ήδη
ανεπτυγμένων χρήσεων γης στις περιοχές των Δή-
μων Θέρμης και Βασιλικών. Παράλληλα θα πρέπει
να ληφθεί πρόνοια για το σύνολο της περιοχής της
Ανατολικής Θεσσαλονίκης, ώστε να εξασφαλι-
στούν επαρκείς συνδέσεις και προσβάσεις στα
νέα οδικά έργα.
-Η υποχρεωτική διέλευση της όδευσης μέσα από
το Σέιχ-Σου, πρέπει να γίνει με όρους μέγιστης
περιβαλλοντικής προστασίας, καθώς οι αρνητι-
κές επιπτώσεις στο δάσος είναι αναπόφευκτες,
αν και το έργο θα έχει και περιβαλλοντικά οφέ-
λη, από τη μείωση κατανάλωσης καυσίμων και
αντίστοιχη μείωση των εκπεμπόμενων ρύπων στη
Θεσσαλονίκη, που σήμερα κατέχει τα πρωτεία
στον τομέα αυτό στην Ελλάδα, αλλά και
στην Ευρώπη. Για το λόγο αυτό η κατασκευή του
έργου πρέπει να συνδυαστεί με έργα πρόληψης
των επιπτώσεων ιδιαίτερα στα θέματα των επι-
χώσεων, του αερισμού της πόλης και της λειτουρ-
γίας των ρεμάτων. Να υπάρξει θετικό ισοζύγιο
στο πράσινο κεφάλαιο με αξιοποίηση σύγχρονων
τεχνικών πρόληψης των πυρκαγιών. Επιπλέον
πρέπει να ληφθούν προληπτικά μέτρα για την
αντιμετώπιση της διάβρωσης, τη βελτίωση της
κατείσδυσης και την αντιμετώπιση του πλημμυ-
ρικού κινδύνου.
-Στις περιοχές που η οδός διέρχεται κοντά από
περιοχές οικιστικής χρήσης απαιτείται προστασία
της u967 χωρικής συνοχής, με αποφυγή της διάσπασης
της οικιστικής ζώνης και πρόληψη των επιπτώ-
σεων. Για το λόγο αυτό προτείνεται η εισαγωγή
στο σχεδιασμό των μέτρων που χρησιμοποιού-
νται στους νέους σχεδιαζόμενους οδικούς άξο-
νες της Ανατολικής Αττικής όπως εξαγγέλθηκαν
από τον Υπουργό ΠΕΧΩΔΕ, (υπογειοποίηση οδού
και κόμβων, μη ορατότητα από τις περιοχές κα-
τοικίας, απόσταση 500 μέτρων από τα όρια των
οικισμών, δημιουργία ζώνης δάσωσης μεταξύ
των οικισμών και της οδού εφ' όσον αυτό είναι
επιστημονικά και τεχνικά εφικτό, αντιμετώπιση
της ηχορύπανσης, κλπ.). Με μεγάλη προσοχή και
σχολαστική διερεύνηση θα πρέπει να επιλεγεί η
χάραξη της οδού στην περιοχή Τριαδίου - Ραιδε-
στού. Τα μέχρι σήμερα δημοσιοποιημένα στοιχεία
του έργου συνηγορούν στην ανάγκη τροποποιήσε-
ων ή βελτιώσεων, προς όφελος της προστασίας
του περιβάλλοντος και της ποιότητας ζωής στους
οικισμούς.
-Με δεδομένο, ότι η σύνδεση του πυρήνα του πο-
λεοδομικού συγκροτήματος Θεσσαλονίκης με την
Εξωτερική Περιφερειακή γίνεται ανάντι της περι-
οχής Κωνσταντινοπολίτικα, θα πρέπει να μελετη-
θούν ολοκληρωμένα και τα στοιχεία των κόμβων
της Ανατολικής Περιφερειακής (Κ10, Κ11) και να
απορροφήσει απρόσκοπτα τον αυξημένο πλέον
κυκλοφοριακό φόρτο.
-Τέλος, η ενδεχόμενη επιβολή διοδίων μετά την
ολοκλήρωση του έργου, δεν πρέπει σε καμιά πε-
ρίπτωση να συσχετιστεί με τον τρόπο χρηματοδό-
τησης της κατασκευής του. Το ΤΕΕ/ΤΚΜ εκφρά-
ζει σοβαρές επιφυλάξεις για την ανάθεσή του με
σύμβαση παραχώρησης-εκμετάλλευσης, έχοντας
υπόψη τα προβλήματα της υποθαλάσσιας αρτη-
ρίας Θεσ/νίκης και την αδυναμία του δημοσίου
να ελέγξει το τελικό κόστος αυτών των έργων, σε
συνδυασμό με τη σε βάθος χρόνου εκμετάλλευσή
τους, σύμφωνα με το παράδειγμα της ΑΤΤΙΚΗΣ
ΟΔΟΥ.
Κρίνουμε σκόπιμο κλείνοντας να επαναλάβουμε,
ότι το ΤΕΕ/ΤΚΜ θεωρεί το έργο πολύ σημαντικό
για την ευρύτερη περιοχή, συμμερίζεται την ανα-
πτυξιακή και περιβαλλοντική του διάσταση και γι'
αυτό θα στηρίξει κάθε πρωτοβουλία και ενέργεια
που θα συμβάλλει στην υλοποίησή του. Για το
λόγο αυτό καταθέσαμε και παλιότερα και επανερ-
χόμαστε με τις προτάσεις μας, την ενσωμάτωση
των οποίων θεωρούμε ως απαραίτητο όρο για
την επιτυχή και χωρίς παλινωδίες και αντιθέσεις
προώθηση του έργου. Στο βαθμό που θα μας u954 κα-
τατεθούν περισσότερα στοιχεία των μελετών, το
οποίο και αιτούμαστε προς την Εγνατία Οδό ΑΕ,
θα επεξεργαστούμε περαιτέρω τις προτάσεις μας
και θα επανέλθουμε».

ΑΝΑΡΤΗΣΗ : GiorgosRounis[GR]
πηγη : Tεχνικο Επιμελητηριο Ελλαδας/Τμημα Κεντρικης Μακεδονιας / www.tkm.tee.gr